Τό μεγαλύτερο Μαντείο στήν ιστορία τής ανθρωπότητος, τό φημισμένο Μαντείο τών
Δελφών, συνδύαζε τήν Μαντική Μανία τού Θεού, τόν ιδανικό τόπο, τόν ομφαλό τής
Γής καί βεβαίως τόν Ιερόν ενθουσιασμόν τών Πυθιών. Ό Απόλλων ώς ό φωτίζων τόν
κόσμο Θεός, διώκει από τόν ανθρώπινον Νού τά σκότη καί τόν καθιστά ικανό νά
προβλέπη τό Μέλλον. Κατά τούς Ηρωϊκούς χρόνους ή Μαντεία δέν συνδέεται μ' έναν
τόπο, αλλά μέ πρόσωπα όπως ο Τειρεσίας, ο Κάλχας, ο Αμφιάραος ή τήν αυθόρμητη
μαντεία τών Σιβύλλων.
Μέ τήν πάροδο τών χρόνων η Μαντική συνδέθηκε μέ
συγκεκριμένη καί καθαγιασμένη τοποθεσία καί η "επώνυμη" Μαντεία υποχώρησε στήν
δύναμη τού Θεού καί τού τόπου. Τό άτομο περνά πιά σέ δεύτερη μοίρα καί τό
Προφητικό χάρισμα μεταδίδεται μέσω τού Θεού καί τών ιδιοτήτων τού τόπου.
"Λάβε λοιπόν υπ' όψιν σου κι αυτά, πού έχουν ειπωθεί σωστά, καί εννόησε πώς ό
εδώ Θεός χρησιμοποιεί τήν Πυθία γιά νά φτάσει στ' αυτιά μας, όπως ο Ήλιος τήν
Σελήνη γιά νά φτάσει στά μάτια μας"
Πλούταρχος
Πρώτη Πυθία κατά τήν Παράδοση είναι ή κόρη τού Απόλλωνος η Φημονόη, πού μετά
απ' αυτήν πολλές έφερον ώς τιμήν τ' όνομά της. Ήταν η πρώτη που εφηύρε τον
εξάμετρο στίχο των χρησμών. Σ' αυτήν απέδιδαν την παλαίφατη ρήση που φερόταν
αναγραμμένη στο χρηστήριο των Δελφών: "Γνώθι σαυτόν".
Ό Παυσανίας αναφέρει ώς πρώτην Πυθίαν τού Θεού τήν Δάφνη.
Κατά τούς πρώτους τού Χρηστηρίου χρόνους ή Πυθία χρησμοδοτούσε μιά φορά τόν
χρόνο στίς εφτά τού μηνός Βυσίου. Ό Μήνας αυτός ήταν ό πρώτος τής
Ανοίξεως.Αργότερα, η Πυθία ανέρχετο στον τρίποδα την εβδόμη καθ' εκάστου
μηνός, πλην των «αποφράδων ημερών», όπου δεν μπορούσε να δώσει χρησμό και τους
τρεις χειμερινούς μήνες, τότε που ο Απόλλωνας ταξίδευε στους Υπερβορείους και
την εξουσία του ιερού χώρου αναλάμβανε ο αδελφός του Διόνυσος.
Ή Πυθία εκλέγετο από τίς κόρες τών Δελφών, πασών Δελφίδων εξαίρετος λέγει ο
Ευριπίδης. Στήν αρχή εκλέγοντο νεαρές παρθένες΄λόγω τής αγνότητος αυτών καί
τήν ομοιότητα μέ τήν Αρτέμιδα καί τέλος εκρίνοντο καταλληλότερες, στήν τρυφερή
ηλικία ευρισκόμενες, πρός διαφύλαξη τών μυστικών τών χρησμών, κατά τόν
Διόδωρον.
Ο Πλούταρχος προσθέτει ότι "Ανατραφείσα εν τω οίκω πτωχών γεωργών δεν
προσκομίζει εν τώ ιερώ εις ό κατέρχεται ούτε τέχνην, ούτε πείραν, ούτε φυσικά
προτερήματα", "αγνοούσα σχεδόν τα πάντα, είναι αληθής παρθένος διάνοια,
επικοινωνούσα με τον Απόλλωνα".
Η ενδυμασία της Πυθίας ήταν απλή. Δεν φορούσε αρώματα, μύρα και δεν γνώριζε
την γυναικεία πολυτέλεια. Δεν έκαμε χρήση κιννάμου, λαδάνου ή λιβάνου. "Έκαιγε
απλά δάφνη και το άλευρον κριθής ήτο το μόνον αυτής ψιμμύθιον".
